Ticari eşya taşımak isteyen nakliyeci, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'ndan K1 yetki belgesi alır ve aynı zamanda ticari kazanç mükellefi olarak vergi kaydı açar. Vergi kaydında en sık atlanan nokta şudur: şehirlerarası yük taşıyan kişi basit usulden yararlanamaz, yani kayıt gerçek usulde açılmalıdır.
Doğru sıralama, yanlış faaliyet koduyla başlayıp sonradan düzeltme uğraşını azaltır. Aşağıda genel çerçeveyi bulacaksınız. Araç sayınız, işin kapsamı ve şirket türünüz sonucu değiştirebilir.
Hangi yetki belgesi size uyar?
Karayolu Taşıma Yönetmeliği, faaliyetine uygun yetki belgesini almayı zorunlu kılar. Yurt içi eşya taşımacılığında üç temel belge var:
| Belge | Ne için? | Asgari şart (özet) |
|---|---|---|
| K1 | Ticari eşya taşımacılığı | Gerçek kişi 1 taşıt ve 25 ton; tüzel kişi 2 taşıt ve 50 ton |
| K2 | Kendi yükünü taşıma (hususi) | 1 taşıt |
| K3 | Ev ve büro eşyası taşımacılığı | 2 taşıt ve 35 ton |
Kolaylık getiren iki istisna var:
- Yalnızca kamyonetle çalışanlarda 1 taşıt dışında kapasite şartı aranmaz ve belge ücretinde yüzde 75 indirim uygulanır. K3'te bu kolaylık en fazla 1 kamyonet için geçerlidir.
- 25 tonun altındaki en fazla 1 kamyonla başvuran gerçek kişide 1 taşıt yeterli sayılır.
Belgeye kaydedilecek taşıtların geçerli muayenesi olmalıdır. Tahditli plakalı taşıtlar kural olarak belgeye kaydedilmez. Ücret ve şartlar değişebildiği için güncel tutarı başvuru öncesi Bakanlık kaynaklarından kontrol edin.
K2 ile ticari taşıma yapılır mı?
Hayır. K2, kişinin kendi yükünü taşıması içindir. Başkasının yükünü para karşılığı taşımaya başladığınızda K1 veya işe uygun başka bir belge gerekir. Sıkça görülen hata, kendi malını taşırken aldığı K2 ile sonradan müşteri yükü taşımaya devam etmektir.
İşi kendiniz taşımayıp komisyonculuk ya da organizasyon yapacaksanız H veya R gibi farklı belgeler gündeme gelir. Depo, ambar ya da kargo tarafına yöneliyorsanız N veya M belgelerine bakmanız gerekir.
Vergi kaydı hangi usulde açılır?
Bu kararı aracın büyüklüğü değil, yaptığınız iş belirler. Kanuna göre şehirlerarası yük taşımacılığı yapanlar ile treyler ve çekici sahipleri veya işleticileri basit usulden yararlanamaz.
- Şehirlerarası yük taşıyorsanız: Kayıt gerçek usulde açılır; defter tutulur, KDV hesaplanır ve kazanç tarifeye göre vergilenir.
- Treyler veya çekiciniz varsa: Şehir içinde çalışsanız bile basit usul engeli uygulanır.
- Yalnızca şehir içi kamyonetle yük taşıyorsanız: Hizmet işlerinde yıllık 600.000 TL hasılat sınırı ve genel şartlar çerçevesinde basit usul değerlendirilebilir. Bu 2026 tutarı değişkendir, güncel tutarı kontrol edin.
İstanbul içinde başlayıp zaman zaman Kocaeli veya Tekirdağ'a giden bir nakliyeci için 'ben şehir içi çalışıyorum' demek riskli olabilir. Faaliyetinizi kaydederken gerçek çalışma biçiminizi esas alın. Usulünüzden emin değilseniz kayıt öncesi yazılı olarak değerlendirme isteyin.
K1 için önce vergi kaydı mı, belge mi?
Pratikte adımlar birbirine bağlıdır. Yönetmelik, başvuru tipine göre istenecek evrakı değiştirir ve K1 veya K3 isteyen gerçek kişilerden bazı belgeler istenmez. Bu nedenle tek bir evrak listesi vermek doğru olmaz. Genel sıra şöyle düşünülebilir:
- Faaliyetinizi netleştirin: ticari eşya mı, ev eşyası mı, kendi yükünüz mü?
- Şahıs mı, limited şirket mi olacağınıza karar verin. Tüzel kişide K1 için taşıt ve kapasite şartı gerçek kişiye göre iki katına çıkar.
- Vergi dairesinde mükellefiyeti ve faaliyet kodunu işinize uygun açın.
- Esnaf ve sanatkârlar ya da ticaret sicili ile ilgili oda kaydınızı yaptırın.
- Araçlarınızın ruhsat, muayene ve plaka durumunu kontrol edin.
- Belge başvurusunu yapın. Gerçek kişiler için e-Devlet kanalı duyurulmuştur; güncel başvuru ekranını ve evrak listesini kontrol edin.
- U-ETDS kaydınızı ve taşıma belgelerinizi düzenleyin.
Esnaf siciline kayıt, çalışmaya başlanan tarihten itibaren 30 gün içinde yapılmalıdır. Başvuruda vergi mükellefiyeti ya da muafiyet belgesi istenir. Ticari işletme niteliğindeyseniz ticaret siciline ve TOBB'a bağlı odaya kayıt gerekebilir. Bu konuda ticaret ve esnaf odası işlemleri sayfamıza bakabilirsiniz.
Şahıs mı, limited şirket mi?
Tek araçla başlayan bir nakliyeci için şahıs işletmesi kurulum ve belge şartı açısından çoğu zaman daha kolaydır. Çünkü gerçek kişide 1 taşıt yeterliyken tüzel kişide en az 2 taşıt gerekir. Yine de büyüme planınız, müşteri sözleşmeleri ve sorumluluk riski kararı etkiler. Limited şirkette ortaklar kazanç şartı aranmadan 4/b sigortalısı sayılır, kurumlar vergisi ve defter yükü de ayrıca planlanmalıdır.
Fatura keserken KDV tevkifatını unutmayın
Nakliyeci için en sık hata tevkifat tarafında çıkar. KDV mükellefi ve belirlenmiş alıcıların karayoluyla yük taşımacılığı hizmeti almasında 2/10 oranında KDV tevkifatı uygulanır.
- Kargo işletmeciliği belgesi sahiplerinin kargo taşıma işleri bu kapsamın dışındadır.
- Aracın özmal veya sözleşmeli olması, özel plaka ya da belgelerin alınıp alınmaması tevkifatı engellemez.
- Fatura sınırının altındaki işlemlerde tevkifat yapılmaz. Bu sınır 2026 için KDV dahil 12.000 TL olarak duyuruldu, güncel tutarı kontrol edin.
- Tutar faturalara bölünerek sınırın altına çekilemez.
İşi başka nakliyeciye verirseniz?
Müşteriden aldığınız işi başka bir firmaya taşıttığınızda asıl müşteri tevkifat yapmaz. Siz, fiilen taşıyan firmadan aldığınız hizmette tevkifat yaparsınız. Alt taşeron kullananlarda her iki faturanın da doğru düzenlenmesi önemlidir. Yanlış fatura ileride düzeltme ve beyan sorunu çıkarabilir. Tevkifat mantığını daha genel görmek isterseniz vergi danışmanlığı sayfamıza göz atabilirsiniz.
Akaryakıt ve araç giderleri
İşletmeye dahil olan veya kiralanıp işte kullanılan taşıtların akaryakıt dahil giderleri ticari kazançtan indirilebilir. Binek otomobillerde giderin en fazla yüzde 70'i indirilebilirken kamyon ve çekici gibi yük taşıtlarına bu sınır uygulanmaz. Aynı şirkette hem kamyon hem binek araç varsa kayıtların ayrı tutulması gerekir.
Yakıtı belgelendirirken plaka bilgisi ve firma adı doğru girilmelidir. Sürücülerin kendi kartıyla aldığı, adına belge düzenlenmeyen yakıt için sonradan gider tartışması çıkabilir.
U-ETDS ve taşıma belgeleri neden önemli?
K1 ve K3 sahipleri, gönderici ve alıcı bilgilerini (ad-soyad veya unvan, TCKN veya VKN, adres) tam ve doğru kaydetmek zorundadır. Aksi halde uyarma uygulanır. Taşıma senedindeki bilgiler de taşıma başlamadan U-ETDS'ye iletilmelidir.
Bu belge sahipleri makul bir teslim süresi taahhüt edip bu sürede teslim etmekle de yükümlüdür. Vergi tarafında kestiğiniz fatura ile taşıma kayıtlarınızın birbiriyle tutarlı olması, olası bir incelemede işinizi kolaylaştırır.
Bağ-Kur ve çalışan tarafı
Şahıs olarak mükellef olan nakliyeci 4/1-b kapsamında Bağ-Kur'lu olur. 2026'da aylık en düşük prim 11.808,23 TL, indirim şartlarıyla 10.156,73 TL olarak açıklandı; güncel tutarı ödeme öncesi kontrol edin. Şoför veya yardımcı çalıştıracaksanız işe başlamadan önce SGK'ya işe giriş bildirgesi verilir. Bu konuda işveren SGK danışmanlığı sayfamız yol gösterebilir.
2/10 tevkifatı faturada nasıl çalışır?
Tevkifatlı işlemde hesaplanan KDV'nin onda ikisini hizmeti alan firma sorumlu sıfatıyla beyan eder, onda sekizini ise siz kendi KDV beyannamenizde gösterirsiniz. Müşteriden tahsil edeceğiniz tutar da buna göre azalır. Bu nedenle fiyat teklifi verirken KDV dahil net tahsilatınızı hesaplamanız, nakit planınızı bozmamak için işe yarar. Aynı müşteriye yapılan parçalı taşımaları bölerek fatura sınırının altına çekmek kurala aykırıdır.
Hangi defteri tutacaksınız?
Gerçek usulde defter türü ciro seviyesine bağlıdır. Hizmet işlerinde 2026 bilanço esasına geçme sınırı olarak iş hasılatı 1.200.000 TL açıklanmıştır. Bu sınırı aşmayan işletme, işletme hesabı esasında kalabilir. Birkaç kamyonla yoğun çalışan bir nakliyeci için bu tutara hızlı ulaşılabilir, bu nedenle yıl içinde hasılatınızı takip edin. Tutarlar her yıl güncellenir, güncel tutarı kontrol edin.
Yıl sonu vergisi ise kazancın büyüklüğüne bağlıdır. 2026 gelir vergisi tarifesi yüzde 15 ile yüzde 40 arasındadır. Akaryakıt, bakım ve araç gideri belgeleri bu yüzden doğrudan vergi tutarını etkiler. Kira ödediğiniz yazıhane ya da otopark varsa gerçek usul mükellefi olarak gerçek kişiye ödediğiniz kiradan yüzde 20 stopaj kesip muhtasarla bildirmeniz de gerekir.
Sık yapılan hatalar
- Şehirlerarası taşıma yaptığı halde basit usulde kayıt açmak.
- K2 belgesiyle ticari yük taşımak.
- U-ETDS bildirimini taşıma başladıktan sonra yapmak.
- Taşerona verilen işte asıl müşteriye tevkifatlı fatura kesmek.
- 'Kiralık araçla taşıyorum, tevkifat olmaz' diye düşünmek.
- Araç eklenip çıktığında belge kaydını ve muayene tarihlerini takip etmemek.
BİMÜŞAVİR nasıl yardımcı olabilir?
Nakliye işine başlayacak kişilerle vergi kaydı, faaliyet kodu, oda kaydı sırası ve aylık tevkifat takibini Bahçelievler ofisimizde konuşuyoruz. Yetki belgesi başvurusunun kendisi Bakanlık sürecidir, biz muhasebe ve vergi tarafını birlikte hazırlıyoruz. Bilgi almak için WhatsApp'tan ya da iletişim sayfamızdan yazabilirsiniz.


